autyzm-zaburzenia-ze-spektrum-autyzmu-gosia-ordon-calma-psycholog-blog
dziecko,  małe dziecko,  nastolatek,  niemowlak

Co może niepokoić rodzica? — zaburzenia ze spektrum autyzmu.

Postaram się przełożyć medyczny język międzynarodowej klasyfikacji chorób na bardziej ludzki i zrozumiały. Jak diagnozuje się zaburzenia ze spektrum autyzmu? Czytaj dalej.

Deficyty w inicjowaniu i utrzymywaniu interakcji społecznych

Tak jak wspominałam w poprzednim artykule – podstawową cechą charakterystyczną dla zaburzeń ze spektrum autyzmu są deficyty w inicjowaniu i utrzymywaniu interakcji społecznych. Chodzi tu o bycie z innymi ludźmi, dorosłymi i dziećmi. Dziecko ma trudność w nawiązywaniu kontaktów i utrzymywaniu relacji. Co więcej, przejawy takiego zachowania oczywiście są uzależnione od wieku, kontekstu kulturowego i rozwoju intelektualnego dziecka.

Dziecko nie rozumie tego, co mówi ktoś inny. Nie wykazuje zainteresowania rozmową. Ponadto reaguje w niewłaściwy sposób na to, co ktoś mówi. W rezultacie mówi lub pokazuje coś niestosownego lub nieadekwatnego.

Malec ma trudność z odpowiednim dopasowaniem mimiki, gestów, mowy ciała czy kontaktu wzrokowego do tego, co mówi. Może też prezentować mniej takich niewerbalnych zachowań niż jego rówieśnicy.

Dziecko ma trudność w rozumieniu i używaniu języka w różnych sytuacjach społecznych. Może nie wiedzieć, jak rozpocząć i podtrzymać rozmowę.

Maluchowi brakuje „świadomości społecznej”, czyli umiejętności dopasowania swojego zachowania do kontekstu, do danej sytuacji.

Młody człowiek nie umie wyobrazić sobie i reagować na uczucia, nastroje i postawy innych osób.

Dziecko nie podziela swoich zainteresowań z innymi.

Ma trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu typowych relacji z rówieśnikami.

Specyficzne wzorce zachowań, zainteresowań i czynności

Drugi podstawowy aspekt zaburzeń ze spektrum autyzmu są trwałe, ograniczone, powtarzalne i nieelastyczne wzorce zachowań, zainteresowań lub czynności, które są wyraźnie nietypowe lub nadmierne w stosunku do wieku danej osoby i kontekstu społeczno-kulturowego. Jak to rozumieć?

Dziecko nie potrafi przystosować się do nowych doświadczeń i okoliczności. Towarzyszy mu przy tym ogromny stres. Niepokój może być wywołany nawet przez niewielkie zmiany w znajomym środowisku. Niepokój mogą budzić też nieprzewidziane wydarzenia.

Dziecko ma swego rodzaju określone “procedury”, które za żadne skarby nie mogą zostać zmienione. Na przykład musicie iść zawsze tą samą drogą do przedszkola. Innym przykładem mogą być ściśle określone pory posiłków lub inne czynności wymagające precyzyjnego harmonogramu.

Maluch w nadmierny sposób przestrzega zasad, kiedy na przykład w coś gracie. Brakuje mu elastyczności w podejściu do reguł. Warto tu dodać, że w pewnym okresie jest to naturalna faza rozwoju.

Dziecko ma swoje rytuały w zabawie. Rytuały te są nadmierne i, można powiedzieć, uporczywe. Przykładem może być zaabsorbowanie ustawianiem lub sortowaniem przedmiotów w określony sposób. Ważne jest, że te rytualne zachowania nie służą żadnemu widocznemu celowi zewnętrznemu (na przykład nie jest to forma sprzątania zabawek w pokoju).

Zwłaszcza we wczesnym dzieciństwie mogą pojawić się u dziecka powtarzające się i stereotypowe ruchy, takie jak ruchy całego ciała (na przykład kołysanie), nietypowy chód (na przykład chodzenie na palcach), nietypowe ruchy dłoni (na przykład machanie nimi) lub palców oraz postawa.

U dziecka pojawiają się trwałe (jedno lub kilka) szczególne zainteresowania. Może to być też fascynacja częściami przedmiotów lub określonymi typami bodźców (w tym mediami) lub niezwykle silne przywiązanie do określonych przedmiotów. Oczywiście z wyjątkiem typowych “pocieszycieli”.

Dziecko przejawia (przez całe życie) nadwrażliwość lub podwrażliwość na bodźce zmysłowe. W uproszczeniu — reaguje na nie nadmiernie lub za mało. Może też wykazywać niezwykłe zainteresowanie bodźcami zmysłowymi (dźwięki, światło, tekstury — zwłaszcza ubrania i jedzenie, zapachy i smaki, ciepło, zimno lub ból).

Nie za szybko na diagnozę? Kiedy diagnozuje się zaburzenia ze spektrum autyzmu?

Zaburzenia ze spektrum autyzmu pojawiają się już we wczesnym dzieciństwie. Nasilenie objawów możemy obserwować, kiedy dziecko jest nieco starsze i życie stawia przed nim nowe wymagania choćby społeczne. Wtedy te sytuacje kontaktu z innymi są bardziej rozbudowane, częstsze, wymagają większej “finezji”. Może się przy tym okazać, że przerastają możliwości dziecka.

Objawy wpływają na życie dziecka w różnych jego aspektach, począwszy od osobistego, rodzinnego, szkolnego, a w późniejszym wieku również zawodowego.

„Spektrum (autyzmu) jest długie i szerokie, i wszyscy się na nim znajdujemy. Kiedy w to uwierzymy, łatwo zobaczyć, ile mamy ze sobą wspólnego.”
Temple Grandin
profesor, samorzeczniczka osób z ASD

Zapraszamy do naszych psychologów i logopedów!

 

Centrum Terapii Calma

Gdańsk, ul. Świętokrzyska 25

516 615 567

kontakt@ctcalma.pl

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Ta strona wykorzystuje pliki cookies jak każda inna strona. Wchodząc na stronę wyrażasz na nie zgodę według ustawień Twojej przeglądarki. Możesz je w każdej chwili zmienić, a jeśli tego nie zrobisz, przeglądanie strony nastąpi z wykorzystaniem tych plików. Więcej na ten temat przeczytasz w Polityce Prywatności

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close